Cesja wierzytelności – na czym polega i co może być jej przedmiotem?

Coraz częściej dotyka Cię problem zatorów płatniczych, a płynność finansowane Twojej firmie zostaje regularnie zakłócona? Nie pomaga fakt, że Twoje pieniądze są „zamrożone” w fakturach, często nawet na 90 dni? Skorzystanie z usług firmy faktoringowej i cesja wierzytelności to jeden z najbardziej docenianych przez przedsiębiorców sposobów na radzenie sobie z opisanymi problemami. Dowiedz się, czym jest cesja wierzytelności i dlaczego faktoring może być rozwiązaniem dla Twojej firmy.

Co to jest cesja wierzytelności?

Słowo „cesja” jest bardzo często spotykane w terminologii finansowej. Pochodzi ono od łacińskiego słowa „cessio”, oznaczającego „ustąpienie”. Cesja wierzytelności oznacza sytuację, w której wierzyciel nie jest zainteresowany dalszym dochodzeniem w sprawie uzyskania należnych mu środków. Może wtedy zdecydować się na zawarcie umowy odsprzedaży długu. Innymi słowy o cesji wierzytelności mówimy, gdy dochodzi do przeniesienia uprawnień przysługujących dotychczasowemu wierzycielowi na nowego nabywcę. Pojęcie to szeroko opisują artykuły od 509. do 516. Kodeksu postępowania cywilnego Aby mogło dojść do cesji wierzytelności, strony muszą zawrzeć odpowiednią umowę.

W przypadku umowy cesji wierzytelności bardzo ważne są jej strony. Jedną z nich jest cedent, czyli wierzyciel i dotychczasowy właściciel uprawnień. Drugą jest cesjonariusz – nabywca danej wierzytelności. Przedmiotem umowy jest natomiast przekazywana wierzytelność. Skutkiem podpisania umowy cesji jest to, że dotychczasowy właściciel wierzytelności przestaje nim być. Wszelkie uprawnienia (a także konsekwencje) przechodzą na cesjonariusza, czyli nabywcę wierzytelności.

Co może być przedmiotem cesji?

Aby lepiej zrozumieć, na czym polega cesja wierzytelności, warto dowiedzieć się, co może być jej przedmiotem. Otóż, zgodnie z przepisami, przedmiotem cesji wierzytelności może być każda należność, która jest zgodna z prawem. Prawo daje pod tym względem dużą swobodę – tym bardziej, że przedmiotem cesji mogą być nie tylko aktualne wierzytelności, ale też te, które zabezpieczone są hipoteką oraz przedawnione. Co ciekawe, można także dokonać cesji takiej wierzytelności, która powstanie dopiero w przyszłości – o ile oczywiście istnieje tutaj jakiś stosunek prawny. Cesji przyszłej wierzytelności można dokonać na przykład na podstawie umowy przedwstępnej.

Umowa cesji wierzytelności – o czym pamiętać?

Po zawarciu umowy cesji wierzytelności dotychczasowy właściciel, czyli cedent, traci do danej wierzytelności pełnię praw. Nie jest to wymagane, jednak warto sporządzić umowę cesji wierzytelności na piśmie. Dzięki temu możliwe będzie dokładne określenie przedmiotu cesji, co jest istotnym zabezpieczeniem dla każdej ze stron. W umowie cesji należy bardzo dokładnie opisać daną wierzytelność oraz stosunek prawny, na podstawie którego wierzytelność ta wynika. Oprócz tego musi znaleźć się zapis o tym, jaka część wierzytelności zostaje przekazana cesjonariuszowi – lub że przekazywana jest całość.

Poinformowanie dłużnika o cesji jest bardzo istotne!

Dobrym rozwiązaniem jest zawarcie informacji o tym, która ze stron poinformuje dłużnika o cesji wierzytelności. Niejednokrotnie dochodzi do sytuacji, kiedy dłużnik dokonuje przelewu na konto cedenta, a nie cesjonariusza. Warto więc w umowie umieścić zapis, w jakim czasie dana kwota zostanie przekazana cesjonariuszowi przez cedenta, aby uniknąć późniejszych nieprzyjemności i komplikacji. Konsekwencje niepoinformowania dłużnika o cesji mogą być bardzo poważne, gdyż – zgodnie z prawem – nawet jeśli dłużnik nie wiedział o cesji i zapłacił dawnemu wierzycielowi, czyli cedentowi, to dług uznaje się za spłacony. W takiej sytuacji cesjonariusz nie ma prawa wymagać spłaty zobowiązania. Warto więc zawrzeć w umowie rzeczony punkt o tym, co strony zrobią w opisanej sytuacji.

Cesja wierzytelności a faktoring

Faktoring i cesja wierzytelności są do siebie bardzo zbliżone, a dla wielu osób usługi te są niemal tożsame. Faktoring polega na wykupie przez wyspecjalizowany podmiot nieprzeterminowanych należności, które należą się danej firmie z uwagi na dokonaną sprzedaż towaru lub na wykonanie pewnej usługi. Jeśli dana firma wystawiła fakturę z długim terminem płatności, nie muszą czekać na jej uregulowanie przez kontrahenta. Może skorzystać z pomocy faktora, który odkupi tę fakturę i zajmie się odzyskaniem należnej zapłaty. Widać więc, że faktoring jest usługą finansową, która w dużej mierze przenika się z cesją wierzytelności. Faktoring jest bardzo korzystnym rozwiązaniem dla firm, ponieważ pozwala on na odzyskanie kwoty, wynikającej z wierzytelności – bez długotrwałego oczekiwania na dokonanie płatności przez kontrahenta.

Cesja wierzytelności jest najważniejszym elementem umowy faktoringowej. W tym miejscu warto wspomnieć o najbardziej popularnej usłudze, jaką jest faktoring jawny. Polega on na tym, że kontrahent zostaje poinformowany o przeniesieniu wierzytelności na firmę faktoringową. Dla wielu przedsiębiorców może to być przeszkodą, jednak niesłusznie. Obecnie faktoring jest bardzo popularną usługą, szczególnie w branżach, w których popularne są faktury z odroczonym terminem płatności. Może się okazać, że kontrahent również korzysta z usług firmy faktoringowej!

Faktoring jako sposób na zachowanie płynności finansowej firmy

Faktoring to usługa, która jest bardzo zbliżona do cesji wierzytelności, jednak pod wieloma względami faktoring jest o wiele bardziej zaawansowany. Firmy faktoringowe nie tylko przejmują wierzytelność, ale też dają przedsiębiorcom możliwość skorzystania z wielu dodatkowych usług, jak na przykład ubezpieczenie wierzytelności na wypadek niewypłacalności dłużnika czy możliwość skorzystania z różnych, dopasowanych do sytuacji firmy rodzajów faktoringu. Warto więc mieć świadomość, czym jest cesja wierzytelności, co może być przedmiotem cesji i przede wszystkim, że faktoring jest rozwiązaniem bardzo opłacalnym, szczególnie jeśli długie oczekiwanie na dokonanie płatności przez kontrahentów może być przyczyną zakłócenia płynności i innych problemów finansowych przedsiębiorstwa.